Op de valreep van 2019

b995772f 6cfc 44b2 87cf dfb674797a41Op zaterdag 14 december was de afdeling door Martin en Irene uitgenodigd voor een lesje kleppen en ontsteking afstellen. De belangstelling bleek zo groot dat Karel werd gevraagd om bij te springen met wat uitleg over de ontsteking zelf. Martin heeft zóveel kennis en zóveel ervaring met Tractions dat zijn onderdelenvoorraad uitpuilt van objecten die als instructiemateriaal kunnen worden gebruikt. Maar 14 man rond een motor, dat werkt niet zo goed. De aanwezigen werden dus in twee groepen worden verdeeld: één ging met Martin mee naar de werkplaats en één kon in het lekker verwarmde “clubhuis” luisteren, kijken en voelen.

Martin had in zijn werkplaats een proefopstelling gefabriceerd waarmee de werking van de stroomverdeler en de bougies kon worden gesimuleerd. De verdeler werd met behulp van een boormachine aangedreven en de bougies vonkten.  Wat er gebeurt als een bougiekabel los raakt van de dop, kon in levende lijve worden gedemonstreerd -dat alles zonder dat de auto met pech langs de kant van de weg kwam te staan. Want het was die dag winters en buiig weer.

Een complete motor met versnellingsbak stond opgesteld om -keurig op werkhoogte- het stellen van de kleppen en het op tijd zetten van de ontsteking met behulp van een proeflampje te demonstreren. Hoe je te werk gaat en welke kleppen bij het handmatig ronddraaien van de motor kunnen worden gesteld, werd door Martin vakkundig uitgelegd. En wat is er mis als het proeflapmje blijft branden wanneer je de ontsteking op tijd probeert te zetten?

Karel had ook de nodige voorbeelden bij de hand: stroomverdelers van vier- en zescilinder Tractions, waaronder ook een fraaie elektronische 123. Er waren ook bobines, een gloednieuwe en een paar hele oude. Er werd onder meer aandacht besteed aan slijtage van de stroomverdeler-as waardoor het openingsmoment van de contactpunten gaandeweg steeds onnauwkeuriger wordt. Voor sommige aanwezigen was het een eye-opener dat Citroën in de loop van de jaren een aantal malen de vervroegingskromme voor de ontsteking heeft gewijzigd, zodat je goed moet opletten of de stroomverdeler wel geschikt is voor de motor van jouw Traction.

0201af74 9990 4ad3 88e5 af16067d804cWaarom bobines de geest geven en hoe je zo’n ding kunt testen, was een veel gestelde vraag. Niet of moeizaam starten van een warme motor blijkt vaker dan we denken te wijten aan een slechte bobine. In koude toestand doet hij het vaak nog wel, maar als het onder de motorkap bloedheet is, beginnen de problemen. We zijn allemaal opgevoed dat vapour lock hét zwakke punt van de Traction is, dus denken we instinctief daaraan als de motor niet wil starten. Maar soms moeten we in ons hoofd even schakelen en de vraag stellen of de ontsteking soms de oorzaak kan zijn.

Een bobine kan je aan de auto testen door met ingeschakeld contact de losgenomen hoogspanningskabel vanaf de bobine dicht bij het motorblok te houden en vervolgens de contactpunten een paar keer achter elkaar met de hand te openen en weer los te laten. Wel even rubber handschoenen aandoen, anders kietelt het misschien een beetje. Er moet dan een stevige vonk overslaan. Een zwakke vonk duidt meestal op een slechte bobine. Met een multimeter kunnen we de weerstand in het primaire en het secundaire circuit van de bobine doormeten. Meestal is de primaire spoel nog wel in orde en meten we iets tussen de 1,2 en1,5 ohm, maar bij de op de tafel aanwezige bobines varieerde de weerstand in de secundaire (hoogspannings)spoel tussen 13,5 kilo-ohm voor een gloednieuwe bobine en 4,5 kilo-ohm voor een exemplaar dat op de auto problemen had gegeven. In de literatuur vinden we dat een weerstand tussen 8 en 15 kilo-ohm voor het secundaire circuit een normale waarde is, afhankelijk van het merk bobine.

Bitterballen-koning Rob was met zijn Traction gekomen, maar verliet het gezelschap voortijdig omdat hij zijn dynamo niet vertrouwde en niet zonder stroom in het donker wilde stranden. Dus moest Martin de honneurs achter de frituur waarnemen. Na deze middag kunnen we gerust stellen dat de afdeling zowel in het Noorden als in het Zuiden van onze regio over een gekwalificeerde bitterballen-bakker beschikt. Altijd goed om te weten!